Chwilio'r wefan
English

Safle eiconig yn Abertawe'n cael bywyd newydd - Distyllfa Gymreig enwog i ddatblygu atyniad newydd i ymwelwyr ar ôl derbyn £3.5m gan y Loteri Genedlaethol

Caiff adeilad hanesyddol y Tŷ Pŵer yn Abertawe ar safle Gwaith Copr yr Hafod ei drawsnewid o ganlyniad i dderbyn £3,567,400 gan y Loteri Genedlaethol.

Bydd y grant gwerth miliynau o bunnoedd yn paratoi'r ffordd i frand enwog Wisgi Penderyn ehangu - gan gadw'i ganolfan bresennol ger Aberdâr - fel prif denant y safle a ailwampiwyd, y disgwylir iddo ddenu hyd at 10,000 o ymwelwyr y flwyddyn.

Meddai'r Farwnes Kay Andrews, Cadeirydd Cronfa Dreftadaeth y Loteri yng Nghymru, "Bydd hyn yn newid anferth i'r safle hanesyddol hwn. Oherwydd chwaraewyr y Loteri Genedlaethol, rhoddir cyfle i Waith Copr yr Hafod-Morfa, a fu unwaith yn ganolfan ddiwydiannol ffyniannus, ddychwelyd i'w ogoniant blaenorol.

"Bydd yn cadw safle'r gwaith copr eto drwy wneud defnydd o adeiladau sy'n hanesyddol arwyddocaol mewn ffordd sensitif a chynaliadwy, wrth chwarae rôl hanfodol unwaith eto yn ffyniant a hanes Abertawe a'i chymuned".

Mae'r safle sy'n cynnwys 12.5 erw ar lan orllewinol afon Tawe, yn dyddio'n ôl i 1808 ac fe'i cysylltir â chanol y ddinas gan Ffordd Ddosbarthu newydd y Morfa.

Yn ei anterth yn y 19eg ganrif, câi mwyn copr o leoedd mor bell â Gogledd America, Ciwba, Awstralia a De America, ei fwyndoddi ar y safle gan roi Abertawe - neu Copropolis fel y'i gelwid ar y pryd - yng nghanol rhwydwaith byd-eang o gysylltiadau masnachu.

Bydd y trawsnewidiad gwerth miliynau o bunnoedd yn cynnwys:

  • Creu distyllfa wisgi Penderyn, swyddfeydd a bar VIP yn y Tŷ Pŵer adnewyddedig sy'n adeilad rhestredig gradd dau
  • Canolfan ymwelwyr newydd ar gyfer cwmni Penderyn gyda siop, bar blasu, lle arddangos a thoiledau
  • Storfa gasgenni newydd mewn rhan o'r felin rolio restredig gradd dau
  • Rhodfa dan do newydd i gysylltu'r adeiladau hyn

Bydd hefyd yn gartref i daith wisgi Profiad Penderyn a fydd yn annog pobl i ddysgu am arwyddocâd hanesyddol a byd-eang y safle.

Meddai Arweinydd Cyngor Abertawe, Rob Stewart, "Bydd y cynllun cyffrous hwn yn creu swyddi, yn denu ymwelwyr ac yn hybu'r gwaith parhaus i adfywio coridor afon Tawe.

"Rydym yn benderfynol o weithio gyda phartneriaid i fwyafu potensial yr afon a datblygu tai, llwybrau cerdded, bwytai, gweithgareddau dŵr, gorsafoedd glanio a theithiau cychod rhwng canol y ddinas a Stadiwm Liberty.

"Y dechrau'n unig yw hwn. Mae trawsnewid y safle hwn yn rhan o ddarlun mwy. Mae gwaith trawsnewid sylweddol sy'n cael ei wneud yn awr yng nghanol y ddinas yn cynnwys gwaith paratoi ar gyfer ein harena ddigidol i 3,500 o bobl fel rhan o gynllun Cam Un Abertawe Ganolog sy'n werth £120m.

"Heddiw, mae'n wych gweld arian o'r Loteri Genedlaethol - y mae llawer o bobl Abertawe'n ei chwarae - yn cael ei ddefnyddio i gadw'n treftadaeth yng ngwaith Copr yr Hafod-Morfa.

Ychwanegodd perchennog Penderyn, Nigel Short, "Mae Penderyn am fod yn rhan o'r fenter i adfywio'r gwaith copr ac ailadrodd y llwyddiant rydym eisoes wedi'i gael gyda'n wisgi brag sengl a chynnyrch eraill. Mae'r cynlluniau hyn yn hynod gyffrous i ni fel busnes ac i Abertawe fel dinas flaengar."

Meddai'r Athro John Spurr, Pennaeth Coleg y Celfyddydau a'r Dyniaethau ym Mhrifysgol Abertawe, "Rydym wrth ein boddau fod y prosiect uchelgeisiol hwn wedi cymryd cam mawr arall ymlaen. Bydd yn rhoi cyfle i fwy o bobl ddysgu am dreftadaeth copr enwog Abertawe ac yn darparu cartref ar gyfer ein gwaith ym maes ymchwil treftadaeth, addysgu a chynnwys y cyhoedd."

Meddai Carolyn Harris, AS dros ddwyrain Abertawe, "Mae'r buddsoddiad sylweddol hwn o arian y Loteri Genedlaethol yn newyddion gwych i Abertawe gan y bydd yn cyfrannu at adfywio ardal a gydnabuwyd gynt yn ganolfan ddiwydiannol. Edrychaf ymlaen at weld y datblygiad yn ymffurfio a gweld y gwaith copr yn chwarae rôl allweddol yn nyfodol y ddinas. 

 

Wedi'i bweru gan GOSS iCM