Toglo gwelededd dewislen symudol

Delio ag anwedd a llwydni yn eich cartref

Gwybodaeth ddefnyddiol i leihau anwedd a thrin llwydni yn eich cartref

Beth yw anwedd?

Mae lleithder yn yr aer drwy'r amser, hyd yn oed os nad ydych yn gallu ei weld. Fe'i cynhyrchir o fywyd arferol o ddydd i ddydd. Ceir lleithder pan fo aer llaith, cynnes yn cyrraedd arwynebau oer, sy'n peri i'r aer gyddwyso a ffurfio diferion o ddŵr. Gall dŵr sy'n cronni ar arwynebau arwain at dyfiant darnau o lwydni du.

Mae deffro i anwedd ar ffenestri yn olygfa gyfarwydd i lawer o bobl, yn enwedig yn y gaeaf ac nid yw fel arfer yn broblem os yw'n clirio. Fodd bynnag, os bydd anwedd yn digwydd dros gyfnod hir ac nid yw'n clirio, bydd symptomau eraill yn ymddangos megis darnau llaith ar waliau, papur wal sy'n pilio ac yn y pen draw tyfiant o lwydni du. Yn ychwanegol, mae gan y rhan fwyaf o gartrefi ffenestri gwydr dwbl gyda seliau atal drafftiau ar ddrysau a ffenestri a all hefyd atal aer llaith rhag dianc.  

Ydych chi'n gwybod faint o leithder y mae gweithgareddau bob dydd yn ei gynhyrchu?

  • cyfanswm y lleithder a gynhyrchir yn eich cartref mewn un diwrnod: 28 peint
  • sychu dillad: 9 peint
  • coginio a berwi tegell: 6 peint
  • un anifail canolig ei faint: 4 peint
  • dau berson sy'n actif am ddiwrnod: 3 peint
  • defnyddio gwresogydd paraffin neu nwy potel: 3 peint
  • cael bath neu gawod: 2 peint
  • golchi dillad: 1 peint

Sut ydych chi'n gwybod os oes gennych anwedd?

Os oes anwedd yn eich cartref byddwch yn dechrau gweld arwyddion ohono yn gyflym iawn megis:

  • ffenestri ffrydiog (h.y. diferion o ddŵr arnynt)
  • waliau gwlyb
  • mannau llaith ar waliau
  • papur wal sy'n pilio
  • arwydd o lwydni
  • arogl llwyd-ddrewllyd ar ddillad mewn cypyrddau dillad

Os gadewir anwedd i ddatblygu'n llwydni gall arwain at eiddo diolwg, drewllyd. Gall hefyd sbarduno problemau iechyd megis asthma a chwynion eraill neu eu gwneud yn waeth. 

Lleihau anwedd

Mae'n bosibl lleihau'r anwedd yn eich cartref trwy gynhyrchu llai o ddŵr a thrwy adael i aer llaith ddianc o'ch cartref.

Wrth goginio

  • coginiwch gyda chaeadau padell bob amser a throwch y gwres i lawr unwaith y bydd y dŵr wedi berwi
  • defnyddiwch yr isafswm o ddŵr yn unig ar gyfer coginio llysiau 
  • agorwch ffenestri'r gegin ychydig a chau'r drysau neu defnyddiwch eich ffan echdynnu os oes gennych chi un
  • peidiwch â defnyddio'ch ffwrn nwy i wresogi'ch cegin

Wrth ymolchi

  • wrth lenwi'r baddon, rhedwch y dŵr oer yn gyntaf ac yna ychwanegwch y dŵr poeth - bydd yn lleihau'r ager sy'n arwain at anwedd hyd at 90%

Golchi a sychu dillad

  • peidiwch â hongian eich dillad ar reiddiaduron
  • sychwch ddillad yn yr awyr agored os yn bosib, neu eu rhoi yn yr ystafell ymolchi gyda'r drws ar gau a'r ffenestr ar agor neu rhowch ffan echdynnu ymlaen
  • sicrhewch fod gan eich sychwr dillad dwll awyr i'r tu allan (gallwch brynu citiau DIY ar gyfer hyn) oni bai ei fod yn fath hunan-anweddu 

Cyffredinol

  • agorwch ffenestri yn y bore am 20 munud i adael awyr iach i mewn i'ch cartref
  • sychwch yr holl arwynebau a ffenestri lle ceir anwedd bob bore - eich cyfrifoldeb chi yw hyn
  • gadewch dyllau awyru araf ffenestri ar agor drwy'r flwyddyn 
  • os oes gennych Drimaster/Flatmaster wedi'i ffitio, gadewch ef ymlaen bob amser a chadwch y ffenestri a'r drysau ar gau
  • gadewch fwlch rhwng y dodrefn a'r waliau fel bo lle o'u cwmpas
  • cadwch gaeadau ar danciau pysgod
  • ceisiwch adael y gwres ymlaen yn isel am sawl awr y dydd pan fydd hi'n oer
  • peidiwch â defnyddio gwresogyddion nwy mewn poteli (Calor etc.) 
  • sicrhewch fod eich cartref wedi'i inswleiddio - mae'r cyngor yn cynnig inswleiddio'r llofft am ddim i'w denantiaid

Trin llwydni

Os ydych yn sylwi ar lwydni'n tyfu yn eich cartref, dylech ei drin ar unwaith er mwyn ei atal rhag lledaenu ac achosi mwy o ddifrod i'ch cartref.

  • PEIDIWCH â defnyddio cannydd i drin llwydni
  • ewch ati i sterileiddio'r man yr effeithir arno gyda golchiad ffyngladdol (ar gael o'r rhan fwyaf o siopau DIY). Sicrhewch eich bod yn dilyn cyfarwyddiadau'r gwneuthurwr
  • gwiriwch y man yr effeithir arno am wythnos ac os oes angen, dylech drin y man eto
  • bydd defnyddio paent gwrth-l