Toglo gwelededd dewislen symudol

Budd-daliadau anabledd (COVID-19)

Gwybodaeth am fudd-daliadau anabledd yn ystod pandemig Coronafeirws.

Mae'r budd-daliadau hyn ar gyfer pobl sydd â salwch ag/neu anableddau tymor hir. I fod yn gymwys, mae'n rhaid eich bod chi wedi cael y cyflwr yn y gorffennol, neu rydych yn disgwyl ei gael y dyfodol, a elwir hefyd yn gyfnod 'cymhwyso'. Mae hyd y cyfnod hwn yn amrywio yn dibynnu ar y budd-dal anabledd. Bydd pa fudd-dal anabledd y gallwch ei hawlio yn dibynnu ar eich oedran (Taliad Annibyniaeth Personol, Lwfans Gweini neu Lwfans Byw i'r Anabl) ac a wnaethoch fynd yn sâl neu'n anabl yn dilyn digwyddiad yn y gwaith (Budd-dal Anafiadau Diwydiannol). Gellir eu hawlio os ydych yn gweithio a/neu'n derbyn budd-daliadau eraill.

Taliad Annibyniaeth Personol: Gallwch hawlio os ydych o 16 oed i 66 oed. Mae'n rhaid bod anghenion gofal neu symudedd wedi bod arnoch dros y 3 mis blaenorol ac rydych yn disgwyl cael yr anghenion hyn dros y 9 mis nesaf.

Lwfans Byw i'r Anabl: Gellir cyflwyno hawliadau newydd ar gyfer plant dan 16 oed yn unig. Mae'n rhaid bod anghenion gofal neu symudedd ychwanegol wedi bod ar y plentyn dros y 3 mis blaenorol ac rydych yn disgwyl cael yr anghenion hyn dros y 6 mis nesaf.

Lwfans Gweini: Gallwch hawlio os ydych yn 66 oed ac yn hŷn, ond mynnwch gyngor yn gyntaf os ydych eisoes yn derbyn Taliad Annibyniaeth Personol neu Lwfans Byw i'r Anabl. Mae'n rhaid bod anghenion gofal arnoch dros y 6 mis blaenorol.

 

Hawliadau newydd

Gellir parhau i wneud hawliadau newydd am y budd-daliadau hyn.

Mae hawliadau newydd am Lwfans Byw i'r Anabl i blant a Lwfans Gweini yn parhau fel arfer.

Ar gyfer Taliad Annibyniaeth Personol mae'r Adran Gwaith a Phensiynau wedi cadarnhau y bydd hawliadau newydd yn parhau i gael eu prosesu ac mae'r dyddiad cau ar gyfer dychwelyd y ffurflen PIP2 (lle rydych yn esbonio sut mae eich anabledd yn effeithio arnoch) bellach wedi dychwelyd i fod yn 28 diwrnod (cafodd ei estyn yn flaenorol oherwydd y Coronafeirws).

Cyn y Coronafeirws, roedd y rhan fwyaf o hawliadau newydd ar gyfer Taliad Annibyniaeth Personol yn gofyn am asesiad wyneb yn wyneb, a ddarparwyd gan Capita. Ar hyn o bryd mae'r holl asesiadau wyneb yn wyneb wedi'u gohirio o hyd. Mae'r Adran Gwaith a Phensiynau wedi cadarnhau y bydd asesiad ar bapur yn cael ei wneud lle bo hynny'n bosib (gan ddefnyddio'r wybodaeth ar eich ffurflen PIP2 ac unrhyw dystiolaeth bellach a gyflwynir). Os oes angen rhagor o wybodaeth, bydd gweithiwr iechyd o Capita yn trefnu apwyntiad i gynnal asesiad dros y ffôn.  

Mae'r AGPh yn ailgyflwyno peidio â mynd i asesiad Taliad Annibyniaeth Personol (PIP) fel rheswm i benderfynu nad yw hawliwr yn gymwys ar gyfer PIP os yw'n peidio â mynd i asesiad a drefnwyd ymlaen llaw heb reswm da.  Mae hyn yr un peth â'r diwrnodau cyn COVID wrth beidio â mynd i asesiad wyneb yn wyneb neu gymryd rhan ynddo, a bydd bellach yn berthnasol i beidio â 'mynd i' (cymryd rhan mewn) asesiad ffôn a drefnwyd.

Mae'r AGPh wedi cyhoeddi, o'r wythnos sy'n dechrau ar 14 Rhagfyr 2020, y dylai llythyrau apwyntiadau asesiadau ffôn PIP ddweud os nad yw'r hawliwr yn mynd i asesiad, heb reswm da, y gellir atal unrhyw hawliad cyfredol a gwrthod hawliadau newydd.

Mae'r AGPh wedi dweud: "Ni fydd cymorth ariannol unrhyw berson yn cael ei atal heb i ni gysylltu ag ef yn gyntaf. Cysylltir â phobl i ofyn iddynt esbonio pam nad oeddent wedi, neu pam nad oeddent wedi gallu mynd i'r asesiad, a lle y darperir ac y derbynnir rheswm da, bydd y cymorth ariannol yn parhau."  

Mae'r Llywodraeth wedi cadarnhau y gall eich teulu, eich partner neu'ch ffrind fod yn rhan o asesiad dros y ffôn, felly, os yn bosib, gwnewch yn siŵr bod rywun gyda chi y gallwch ymddiried ynddo am gymorth, sy'n gwybod sut mae eich iechyd neu'ch anabledd yn effeithio arnoch chi, a gofynnwch i'r gweithiwr iechyd proffesiynol siarad â nhw yn eich lle os ydych yn cael anhawster ar y ffôn neu'n cael anhawster wrth esbonio'ch problemau. Paratowch ar gyfer yr alwad ffôn drwy gael unrhyw fanylion rydych am gyfeirio atynt yn barod, megis eich presgripsiwn, copi o'ch ffurflen PIP2, apwyntiadau neu atgyfeiriadau sydd ar ddod, neu nodiadau i'ch atgoffa o'r hyn rydych am ei ddweud am eich anawsterau gyda'r gweithgareddau.  

Ein cyngor ar gyfer pob hawliad budd-dal anabledd yw darparu unrhyw dystiolaeth gefnogol sydd gennych ynghyd â'ch ffurflen gais, ond i wirio a yw'r dystiolaeth hon yn cefnogi'r anghenion a ddisgrifiwyd gennych yn eich ffurflen gais a gofyn am gyngor os nad ydych yn siŵr.

Dilynwch y dolenni hyn i gael manylion am sut i gyflwyno hawliad newydd:

www.gov.uk/pip/how-to-claim
https://www.gov.uk/attendance-allowance/how-to-claim
https://www.gov.uk/disability-living-allowance-children/how-to-claim

Hawliadau presennol

Bydd y rheini sydd eisoes yn derbyn y budd-daliadau hyn yn parhau i dderbyn eu taliadau presennol fel arfer.

Mae'r cyfnod atal adolygu hawliadau cyfredol bellach wedi dod i ben, ac os anfonir ffurflen adolygu atoch, dylech ei dychwelyd cyn gynted â phosib. Mae hyn hefyd yn berthnasol i bobl sy'n derbyn Lwfans Byw i'r Anabl sydd wedi cyrraedd 16 oed ac wedi'u gwahodd i hawlio Taliad Annibyniaeth Personol. Peidiwch ag oedi wrth ymateb i'r gwahoddiad neu gall yr hawliad i'r Lwfans Byw i'r Anabl gael ei atal ac wedyn os nad ydych yn ateb o hyd, bydd yr hawliad yn dod i ben.

I wneud pethau'n fwy cymhleth, mae hawliadau'n cael eu hestyn ond mae ffurflenni adolygu'n cael eu hanfon at bobl. Mae'n rhaid dychwelyd y ffurflen adolygu bob amser, oherwydd gall methu gwneud hyn arwain at derfynu'ch hawliad. Mae'r cyfnod estyniad yn golygu y gallwch barhau i gael eich talu nes y gwneir  penderfyniad ynghylch yr adolygiad o'ch cais.

Os yw eich cyflwr wedi dirywio a hoffech i'ch dyfarniad gael ei ailasesu, gallwch ofyn am hyn o hyd. Cynhelir unrhyw ailasesiad ar ffurf adolygiad dros y ffôn ac ar bapur.